Nieuwsflits:
RSS
19 May
Bloedmooi en Super exclusief!!! Afdrukken
Geschreven door Patricia Bron   
maandag 10 mei 2010 23:09
houtenvissen_thumb_204x120Bart Van Lohuizen is kunstenaar en sportvisser. Sinds een jaar of negen combineert hij deze twee hobby’s met als resultaat uitzonderlijk mooie vissen van hout die exact en in het kleinste detail lijken op hun originele versie.






Hoe het begon
“Ik was een keer op een charter boot in het buitenland en toen zag ik in de kajuit zo’n replica hangen van een zeilvis’, vertelt Bart. “Ik dacht: in mijn kantoor hangen natuurlijk allemaal visfoto’s, dus ik vind het ook wel leuk om zo’n replica aan de muur te hebben, een soort trofee. Dus toen ik terugkwam in Nederland ging ik op zoek naar waar ik dat kon kopen en toen bleek dat ik dat in Nederland niet kon krijgen. Ik schilderde wel schilderijen in die tijd. Ik hield van knutselen, dus ik denk: weet je wat – ik ga proberen zelf zo’n zeilvis in elkaar te zetten van hout! Eens kijken waar het schip strandt. Dat is nu al zeker een jaar of negen geleden. Ik heb dat werkstukje nog wel ergens in de garage liggen. Het lijkt op een zeilvis, maar daar heb je het ook wel mee gezegd!” Zo is iemand die al wel goed was in klussen en die wist hoe hij om moest gaan met gereedschap begonnen aan het maken van kunstvoorwerpen van hout. Lef en doorzettingsvermogen gecombineerd met zijn ervaring als sportvisser. “Ik ben me er in gaan verdiepen en dan kom je er achter dat het mogelijk is om zoiets zelf te maken, en ook zelfs heel realistisch. Dus ja, dan begin je en word je steeds beter.”

Handwerk
In Nederland is Bart één van de weinige die dit doet en zelfs in de hele wereld zijn niet zoveel mensen in staat zulke echt lijkende vissen zelf te maken. Zijn vissen zijn uniek. “Via internet ben ik op Amerikaanse websites terecht gekomen. Zo kwam ik er achter dat daar wel mensen zijn die replica’s van vissen maken. Vaak uit kunststof, maar soms ook uit hout”, vertelt hij. Alles behalve de ogen maakt hij zelf. Van de eerste ruwe bewerking van lindenhout tot het inlijmen van de ogen … van het minutieus inbranden van de kleinste schubben en het maken van de vinnen tot het zo subtiel mogelijk aanbrengen van kleur (air brush) – het is allemaal handwerk.

Hoe een houten vis ontstaat
“Vissen blijven hun hele leven groeien, dus je kunt een snoekje van 30 centimeter proberen te maken, maar ook één van een meter. Dus als je dat bepaald hebt, moet je een stuk hout vinden. Moet je eerst weten welk hout daar het beste voor geschikt is. Er wordt hoofdzakelijk lindenhout gebruikt. Zodra je namelijk wat fijnere bewerkingen in het hout wilt gaan doen, moet je geen last hebben van allerlei nerven die er doorheen lopen of die je gereedschap steeds tegenhouden, omdat het hout dan niet overal even zacht of hard is. Dan kun je niet helemaal strak werken.” Omdat Bart het hout uiteindelijk zal schilderen, heeft hij liever hout dat al iets ouder is. Er zit in principe minder vocht in en zal minder krimpen en uitzetten, wat barstjes in de verflaag zou kunnen veroorzaken.

De ‘technische’ informatie uit boeken over vissen gebruikt Bart als achtergrondinformatie bij het vormgeven van zijn vissen. “Daarnaast moet je beginnen met iets tweedimensionaals. Dus je zoekt eerst een foto op of een tekening van de flank van de vis.” Hij vergroot de tekening zodat de vis op ware grootte op papier komt te staan. Hij knipt vervolgens de vis uit: het patroon voor het zijaanzicht van de vis. Hij legt het patroon op het hout en tekent de vorm af op het hout. Maar dan… “Dan weet je dus alleen zijn zij aanzicht. Hoe de rondingen van de vis zijn, de dikte, de curvingen, dat is allemaal gevoel. Dan wordt het moeilijk! Dat moet je puur op gevoel doen.” De overbodige stukken hout worden heel voorzichtig weggesneden. “Het lastige is bij houtsnijwerk dat je in principe niets kunt toevoegen. Als je iets weggehaald hebt, dan ben je het kwijt. Je moet vanuit een te grote vorm naar iets kleiners toe. Dat is oppassen.” Mocht er per ongeluk te veel hout worden weggehaald, moet er een kleinere vis gemaakt worden. Alle proporties moeten dan worden aangepast. Als de ruwe vorm af is, is het fijnere werk aan de beurt. “Waar ik altijd mee begin is het aftekenen van de kop, want zodra je de kieuwbogen hebt afgetekend, kun je namelijk pas beginnen met schubben en dergelijke”, legt Bart uit. “Waar ik mee begin is het deksel aftekenen. Als ik daar tevreden over ben, dan ga ik de aanzet van de vinnen modelleren … ik ga de vinnen apart uit hout snijden …” De ogen moeten precies op de goede plek zitten: “Die moet je echt eerst op de vis tekenen. Dus als je de kop goed in model hebt, dat je daar tevreden over bent, dus dat de dikte, en de breedte en de hoogte van de kop allemaal goed zijn, dan ga je pas de ogen er op tekenen. En pas als je zeker weet dat het cirkeltje precies op de goede plek zit, dan pas boor je een gat er in.” Vissenogen bestelt hij bij een fabriek die ook poppenogen maakt. De ogen worden door de fabriek wel met de hand ingeschilderd. “Dus: ik teken het oog, dan ga ik de schubben tekenen en die schubben moeten allemaal ingebrand worden.” Sommige vinnen en soms ook de staart maakt Bart apart. Deze elementen worden later in het vissenlijf ingelijmd. Wanneer komen de ogen er nou in? “Bij al die handelingen moet je die vis omrollen … op de andere kant leggen … Als die ogen er dan al in zitten, loop je alleen maar een extra risico dat er een kras op komt. Die ogen – daar wacht ik zo lang mogelijk mee. Ik ga eerst al het andere werk aan die vis doen. Maar het oog gaat er wel in voor ik ga airbrushen.”

De kleur
Omdat de houten vis van alle kanten goed beschilderd moet worden, zitten de borst- en buikvinnen er nog niet aan als Bart de kleur begint aan te brengen. “Ik zet hem op een stuk draadeind, zodat hij lekker vrij in de lucht hangt, zodat ik er aan de onderkant bij kan. Goed licht er op. Ik begin met een soort sealer, een doorzichtige lak. En dan spuit ik hem helemaal wit. En dan begin ik pas echt met de kleuren.” De kleuropbouw komt net zo nauw als het vormgeven van het hout. “Je kunt het uit boeken leren en je moet er ook gevoel voor hebben, maar je moet het uiteindelijk gewoon uitproberen. Met airbrush is het nog lastiger, omdat het transparante lagen zijn. Het heeft ook voordelen: je kunt de kleur langzaam opbouwen, waardoor je makkelijker kunt corrigeren. Maar voor je een dekkende laag verf hebt, ben je vijftien tot twintig lagen verder.” De kleuren moeten ook mooi in elkaar kunnen overlopen. Bart vindt airbrushen voor de ondergrond van de vissenkleur de mooiste techniek. “Zodra er details op de vis worden aangebracht, kan het best zijn dat ik een penseeltje pak of een kroontjespen bijvoorbeeld.” Zo ontstaat niet alleen qua vorm, maar ook qua kleur een echt lijkend, uniek exemplaar.

Exclusief
Natuurlijk vindt niet alleen Bart houten visreplica’s mooi. Hij heeft er inmiddels al een heel aantal voor andere mensen gemaakt. Bart maakt precies de vis zoals de koper hem hebben wil. Kleur, proporties, zelfs de omgeving - vang je een snoek van één meter tien, dan kun je een houten snoek verwachten die er exact op lijkt. Hij maakt vissen die in Nederland voorkomen, maar bijvoorbeeld tropische vissen maakt hij ook graag. Hij vist zelf in binnen- en buitenland, met name Ierland. Een vis vangen betekent voor de sportvisser in Bart blijheid en trots vanwege de vangst en voor de kunstenaar in hem de mogelijkheid de vis uitgebreid te fotograferen, als studieobject voor later werk. Jammer, maar misschien daardoor des te interessanter is dat deze houten vissen echt exclusief zijn. Bart’s vrije tijd is schaars en het maken van deze kunstvoorwerpen kost veel tijd. Alleen al het precies vormgeven van een snoekenkop kost hem al een hele dag! Daarbij heeft Bart zoveel aanvragen, dat hij nieuwe niet eens aanneemt. Hij komt regelmatig op beurzen met een verzameling vissen. U moet dus genoegen nemen met: kijken, niet kopen!

Tekst: Patricia Bron
Foto’s: Ingmar Boersma
 

Plaats reactie

Indien u een reactie plaatst let dan op uw woordkeuze. Schelden, schuttingtaal, discrimineren en uitlatingen die een ander schade toebrengen is ten strengste verboden. Onze webbeheerder zal hierop toezien. Bij misbruik zal u de toegang tot deze website worden ontzegt.